Woord vooraf

‘Voel wat de natuur
 jou oplevert’

Avontuurlijke schoolpleinen waar beton plaatsmaakt voor belevingsvolle natuur, stadstuinen die buurtbewoners bij elkaar brengen en natuurwandelingen met een gezonde inslag. Het zijn slechts drie van de enorme hoeveelheid activiteiten en projecten die IVN in 2014 initieerde. Algemeen directeur IVN Jelle de Jong over leren, genieten en verbinden.

‘Rust en ruimte, ontspanning en nieuwe energie. Maar ook vrijheid en verwondering, inzicht en inspiratie… Maak kennis met de natuur en het levert je heel wat op. Om die reden brengt IVN, Instituut voor natuureducatie en duurzaamheid, de natuur graag terug in de harten van mensen. Onder meer door de snelle verstedelijking en de opkomst van nieuwe media is de verbinding met de natuur verbroken. Die willen wij weer herstellen. Wij zijn er namelijk van overtuigd dat mensen anders gaan handelen als zij de natuur van dichtbij beleven. Zij realiseren zich dat ze onderdeel zijn van die natuur, raken geïnspireerd, zijn bereid die te beschermen en vertonen vervolgens duurzamer gedrag. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt bovendien dat natuur gezonder en gelukkiger maakt.’

Mensen dichtbij raken

‘Kinderen zijn voor IVN een belangrijke doelgroep. Breng je mensen op zeer jonge leeftijd met de natuur in aanraking, dan blijven zij daar een leven lang voor openstaan. Ze worden ambassadeur en brengen de liefde voor natuur weer over op hun kinderen. Met ons programma Scharrelkids zetten we daar vol op in. Maar waar raak je mensen het gemakkelijkst? Niet in de natuur die veel verder weg ligt, maar juist daar waar ze zijn: in de wijk, op het schoolplein, bij het verzorgingstehuis. Op al die plekken is IVN bezig met vergroening, samen met onze bevlogen vrijwilligers.’

Schoolpleinen groen maken

‘De kracht van IVN is dat wij een heel fijnmazig netwerk hebben, met 170 afdelingen verdeeld over twaalf provincies. We zitten overal in Nederland, en daar maken wij gebruik van. Bijvoorbeeld om schoolpleinen groener te maken. Begin 2014 startte het driejarig programma Gezonde Schoolpleinen in samenwerking met onder meer Jantje Beton, het Centrum voor Gezond Leven. Het doel is om betonnen pleinen om te bouwen tot groene klaslokalen. Een ruimte buiten met planten en dieren waar van alles valt te ontdekken en waar kinderen gezonder worden en spelenderwijs veel over de natuur leren. De eerste schoolpleinen zijn al opgeleverd. De Roerdomp in Zwijndrecht bijvoorbeeld is een prachtige groene oase geworden. Op de Utrechtse basisschool De Piramide was staatssecretaris van Rijn van VWS aanwezig bij de start. Ook bij De Tandem in IJsselstein is al zo’n avontuurlijk schoolplein gerealiseerd; een tuin die andere scholen in de omgeving zeker gaat inspireren. En het leuke is dat elke tuin anders is; kinderen, leerkrachten en ouders geven zelf vorm aan de inrichting.’

Natuur verbindt

‘In het verlengde ligt de campagne Groen Dichterbij, in 2014 al voor het derde jaar succesvol. We ondersteunden inmiddels 24 icoonprojecten. Daarbij verstrekken wij kennis en moedigen wij initiatieven aan. Op die manier heeft IVN al achthonderd initiatieven in steden en dorpen aan dit programma verbonden. Zo experimenteert een groep bewoners in Almere met het zelf beheren van groen. Ze gaan samen schoffelen om maar iets te noemen, onderhouden zelf hun leefomgeving en leren op die manier ook goed hun buurtgenoten kennen. In Groningen realiseerden flatbewoners hun eigen buurtmoestuin De Gelderse Es. In de moestuin liggen 22 tuintjes van elk gemiddeld twaalf vierkante meter. Ook is er een gemeenschappelijk deel met onder meer fruitbomen en een kruiden- en bloementuin. Ook hier zie je op een laagdrempelige manier verbindingen ontstaan. De huisarts bijvoorbeeld die aan de getatoeëerde muzikant vraagt hoe het met de wortelen staat.’

Succesvolle Slootjesdagen

‘Als grootste informele groene opleider van Nederland is educatie de belangrijkste pijler van IVN. Het meeste leer je door zelf te ontdekken. Op die manier proberen we al onze activiteiten een educatief karakter te geven. Met een kleine honderd IVN-afdelingen werden in juni 2014 weer de succesvolle Slootjesdagen georganiseerd. Kinderen vinden het nog steeds magisch om met hun schepnetje van alles bij de slootjes te beleven. Hoe overleeft bijvoorbeeld de kokerjuffer in het water? Vrijwilligers maken zo’n evenement het extra spannend en vertellen over het leven in de sloot en hoe dat samenhangt met de natuur aan land. Dat brengt elke keer weer tienduizenden kinderen en volwassenen op de been.’

Diabetici enthousiast

‘Gezondheid is ook zo’n maatschappelijk thema waar IVN graag op aanhaakt. We laten mensen ervaren dat groen een positief effect op hun gezondheid heeft. In het verslagjaar startten we serieus met de campagne Biowalking, een programma voor mensen die beweging hard nodig hebben. Allereerst richten wij ons op mensen met diabetes type 2. Nederland telt 800 duizend van deze diabetici. Voor hen is een serie wandelingen ontwikkeld waarbij naast een natuurgids ook medisch professionals meelopen. Denk aan een diabetesverpleegkundige, een fysiotherapeut of een diëtist. Deelnemers vinden het leuk om zo in contact te komen met lotgenoten. Ze ervaren bovendien dat ze vaak meer kunnen dan ze denken. Over die ene heuvel wandelen bijvoorbeeld die ze normaliter links laten liggen. En wat ze over de natuur leren, vertellen ze het volgende weekend graag aan hun kleinkinderen. Trots dat zij die kennis nu ook hebben.’

Trots op groei

‘Ook IVN is trots. Vooral op het feit dat we in 2014 weer zijn gegroeid. Het aantal leden groeide in het verslagjaar met meer dan duizend naar 23 duizend. Bijzonder, vooral in een tijd waarin veel vrijwilligersorganisaties onder druk staan. Zij laten jaarlijks zo’n 500 duizend mensen de natuur beleven, onder wie 100 duizend kinderen.’

Cursus voor ondernemers

‘Tot slot zijn wij trots op wat we in onze Nationale Parken doen. Die ontvangen elk jaar zo’n 2,5 miljoen bezoekers. We leiden de recreatieve ondernemers in en bij die parken - van kano- en fietsverhuurder tot uitbater van het pannenkoekrestaurant en manager van de grotere hotelketen - op tot ambassadeur van het landschap. Vijf dagen lang trekken deze ondernemers intensief op met onze cursusleiders. We leren hen alles over de natuur en het landschap in hun directe omgeving. De opgedane kennis dragen zij weer over aan hun gasten, die dat zeer waarderen. Ook de ondernemers zijn blij met dit initiatief en betalen graag voor deze cursus. Wat is nu leuker om je gasten juist op die verborgen fietsroute te wijzen waar je ook nog eens een zeldzame vlinder kunt tegenkomen? Met dit soort informatie onderscheid je je als ondernemer en versterk je de binding met je gasten. Zo worden al deze ondernemers ambassadeur voor hun natuur. En ook voor onze missie.’


Jelle de Jong,
algemeen directeur IVN








12 groene campagnes en programma’s in beeld

Van Scharrelkids
tot Groen Dichterbij

Vaders en moeders, maar ook opa’s en oma’s stimuleren om vaker met hun (klein)kinderen naar buiten te gaan. Met het programma Scharrelkids zorgt IVN ervoor dat kinderen spelenderwijs een band opbouwen met de natuur. Zo brengt IVN met veel campagnes mensen met de natuur in aanraking. Daarmee worden ze écht bewust van de waarde ervan. Of dat nu tijdens de IVN-cursussen gebeurt of bij het programma Scholen voor Duurzaamheid.

1. Cursussen

Kennis over
de natuur uitdragen

De natuur is een stuk interessanter als je er meer over weet. In 2014 vernieuwden IVN de cursussen IVN Jeugdbegeleider en IVN Natuurouder. De eerste cursusteams startten met het organiseren van de vernieuwde cursus IVN Watergids. Daarnaast werden drie Landschapsgidsencursussen gegeven en ontwikkelde IVN de korte cursus Groene handen in de kinderopvang. Verder zijn onder meer twaalf opleidingen voor Natuurgids afgesloten, zijn tien van deze opleidingen voorbereid en in totaal 255 IVN-natuurgidsen opgeleid. Daarnaast organiseerde IVN één didactiekcursus voor docenten. In november vond een studiedag plaats voor alle IVN’ers die bij het cursuswerk zijn betrokken. Op die dag werden ervaringen uitgewisseld en wensen geïnventariseerd.

2. Ambassadeur van het landschap

Recreatieondernemers worden ambassadeur

In 2014 volgden 280 recreatieve ondernemers de IVN-opleiding tot Ambassadeur van het landschap. Het totale aantal ambassadeurs komt daarmee op 1.227. Deze ondernemers werken in de Nationale Parken en in andere natuurgebieden, leren zo over de natuur om op die manier hun gasten te kunnen wijzen op de unieke natuurlijke kenmerken van het landschap. En op de bijzondere plekken in de omgeving van hun onderneming. Dat maakt het verblijf voor de gasten aantrekkelijker en daardoor raken zij meer betrokken bij de streek. Ook ontstonden gezamenlijke arrangementen. Denk aan een Zeeuwse fietstocht die samen door twee hoteleigenaren werden georganiseerd.

Vernieuwd concept

Vanuit het netwerk van ambassadeurs, ondernemers en samenwerkende partners komt steeds meer de vraag om vervolgopleidingen en verdere professionalisering van het concept ambassadeurs. Dit leidde tot het ontwikkelen van een vernieuwd concept IVN Gastheer van het Landschap dat vanaf 2015 geleidelijk zal worden ingevoerd.

3. Gezonde Schoolpleinen

Stenen speelpleinen
worden groene leslokalen

Een gezond schoolplein prikkelt de fantasie van kinderen, stimuleert beweging en toont het belang van de natuur. Bij de inrichting, het onderhoud en het beheer van zo’n schoolplein worden kinderen betrokken. Naast spelen leren ze meteen in het buitenlokaal. Dat heeft een positief effect op het concentratievermogen en de leerprestaties. Onder meer Basisschool de Piramide in Utrecht transformeerde z’n schoolplein tot groene oase. Staatssecretaris van Rijn van Volksgezondheid, Welzijn en Sport was aanwezig bij de start én bij de feestelijke oplevering. In opdracht van de ministeries van Volksgezondheid en Onderwijs worden tot 2016 zo’n zeventig schoolpleinen aangepakt. Het project wordt uitgevoerd door IVN, samen met onder meer NME-partners, Jantje Beton en het Centrum voor Gezond Leven.

Meer over gezonde schoolpleinen

4. IVN Slootjesdagen 2014

Van snorkeltocht tot slootjessafari

Met de Slootjesdagen geeft IVN kinderen van 4 tot 12 jaar én hun ouders een onvergetelijke natuurbelevenis. Door ze te laten ontdekken wat er in en om slootjes allemaal te beleven is. Tijdens de eerste editie van de IVN Slootjesdagen op 21 en 22 juni 2014 ontdekten vijfduizend deelnemers alles over onderwaterleven op tachtig plekken in Nederland. Zo gingen kinderen en ouders mee op slootjessafari en snorkelden ze in de sloot. Met de speciale zoekkaart Waterdiertjes vingen en ontdekten nog eens vijftienduizend kinderen en hun ouders de waterdiertjes in hun eigen buurt.

5. Creatiever en fitter worden

Handen uit de mouwen
met IVN Scharrelkids

Frisse lucht, vieze modderhanden, zelfgebouwde hutten… met Scharrelkids laat IVN ouders en kinderen de natuur dichtbij beleven. Met de module Scharrelkids - handen uit de mouwen! stimuleert IVN afdelingen en werkgroepen van terreinbeherende organisaties om voor (groot)ouders en kinderen natuurbeheeractiviteiten te organiseren. Een speciaal handboek geeft hen voorbeelden en tips voor het organiseren van onder meer cursussen, workshops en activiteiten. Deze stimuleringsmodule kwam tot stand dankzij de steun van Groen en Doen. Met het IVN Scharrelkids Fonds wil en kan IVN ieder kind in Nederland voor zijn 12e een onvergetelijke natuurbelevenis te bieden. En met de steun van het Prins Bernhard Cultuur Fonds, Tauw en de Van Dijk Nijkamp Stichting kon IVN in 2014 nóg meer kinderen laten scharrelen.

Meer over Scharrelkids

6. Groene buurtprojecten

Groen Dichterbij

Eind 2013 selecteerden IVN en zijn partners twaalf nieuwe icoonprojecten: groene buurtprojecten in allerlei vormen, van het Zuid-Hollandse buurtrestaurant Hotspot Hutspot tot het Drentse dorp Veeningen en het grote adoptiegroen-initiatief Experiment Zelfbeheer Hoekwierde in Almere. De iconen kregen eind 2013 maximaal € 20.000,- toegekend. In 2014 hielp IVN onder meer bij diverse ondersteuningsvragen en adviseerde het met de trekkers van de icoonprojecten over de besteding van het geld. Ook gaf IVN aan hoe zij een voorbeeld voor andere groene initiatieven kunnen zijn. Van elk icoonproject maakten IVN en zijn partners een filmpje. Al die filmpjes werden samengevoegd tot een inspirerende compilatie.

Meer over Groen Dichterbij

7. Groen en Doen

Samen werken aan
een groen landschap

In 2014 realiseerde IVN het project Samen leren voor de natuur, gericht op (nieuwe) vrijwilligers. Die werden tijdens inspiratiebijeenkomsten getraind. Daardoor konden zij, vanuit tientallen IVN-afdelingen, op de Natuurwerkdag 2014 met honderden kinderen in de natuur aan de slag. Met een ander project hielp IVN natuurvrijwilligers om groene buurtprojecten te realiseren. In het Groen (Dichterbij) Menu zette het inspirerende activiteiten met voorbeeldmateriaal op een rij, waar vrijwilligers direct mee aan de slag kunnen. Beide projecten werden mogelijk gemaakt door het Ministerie van Economische Zaken, in het kader van het programma Groen en Doen. Met de opleiding van tientallen docenten kreeg daarnaast de eerder ontwikkelde cursus Tuinreservaten een impuls. IVN-afdelingen bieden de cursus al overal in het land aan.

Meer over Groen en Doen

8. Bijzondere natuurervaringen in Nationale Parken

Woordvoerder van de Natuur

In opdracht van het Ministerie van Economische Zaken initieert IVN educatie en communicatie in achttien Nationale Parken. Samen met terreinbeheerders, vrijwilligers, overheden en recreatiebedrijven organiseert de IVN-coördinator diverse activiteiten en producten, van informatiekranten tot bewonersavonden en natuurrecreatieve evenementen. In 2014 werden 1.900 parkvrijwilligers opgeleid en ingezet. IVN bood aan dertigduizend jongeren intensieve natuurbeleving aan. Het project Woordvoerders van de natuur slaat zichtbaar aan. Leerlingen brengen het geleerde over op hun ouders, omwonenden en op bestuurders. Met informatieavonden, cursussen en campagnes bereikte IVN verder 300 duizend omwonenden, en met communicatie en activiteiten 2,5 miljoen recreanten.

Lees meer over de Nationale Parken

9. Najaarscampagne Speuren naar paddenstoelen

Op zoek naar de Elfenbank

Kabouterpaden, speurtochten en knutselen… In oktober organiseerden 98 IVN-afdelingen door het hele land 162 paddenstoelenactiviteiten. Tijdens activiteiten op school en in de natuur, lieten IVN-Natuurgidsen vijfduizend kinderen en hun ouders alles ontdekken over paddenstoelen. Ook gingen vijftienduizend mensen met de speciale paddenstoelenzoekkaart zelf op pad.

10. Scholen voor Duurzaamheid

Leerlingen betrekken
bij natuur en milieu

Leren over water, energie, klimaat, duurzame ontwikkeling, landschap, natuur, voedsel en ruimtelijke ordening. Ook in 2014 werkte IVN weer intensief samen met het onderwijs. Natuurbeleving stimuleert tienduizenden kinderen jaarlijks tot meer duurzaam gedrag. Ook het succesvolle programma Scholen voor Duurzaamheid vond weer plaats op veel scholen voor het voortgezet onderwijs. Bij dit programma beantwoorden leerlingen vragen van gemeenten en bedrijven op het gebied van natuur en duurzaamheid. Op die manier verbindt het programma bedrijfsleven en maatschappij door jongeren advies te laten uitbrengen over de (duurzame) toekomst van actuele maatschappelijke vraagstukken. Het programma werkt met serieuze opdrachtvragen van echte opdrachtgevers en is daarmee het grootste junior adviesbureau van Nederland.

Meer over Scholen voor Duurzaamheid

11. WoesteLand

Jong geleerd, oud gedaan!

Met gezellige en duurzame low budget activiteiten en -vakanties bereikte WoesteLand in het verslagjaar 225 jonge deelnemers. De landelijke jongerenafdeling van IVN organiseerde acht vakantieweken, vier werkweekeinden en twee werkdagen. Onderzoek geeft aan dat de activiteiten op de lange termijn effecten hebben op het gebied van milieubewustzijn en duurzaamheid. Zo kiezen WoesteLanders vaker groene opleidingen of beroepen en voeden zij hun kinderen milieubewuster op. Op die manier draagt WoesteLand bij aan de missie van IVN. In 2014 startte WoesteLand met een festivaltour. Op vijf festivals werden workshops georganiseerd rond natuur, milieueducatie en duurzaamheid. Zo’n honderd festivalgangers maakten kennis met WoesteLand.

Meer over WoesteLand

12. Duurzame Dinsdag

Nederland verduurzamen

Op Duurzame Dinsdag, de eerste dinsdag van september, vraagt IVN aandacht voor innovatieve ideeën uit de samenleving die bijdragen aan de verduurzaming van Nederland. Daarbij stimuleert IVN ondersteuning vanuit de politiek en de samenleving. Op dinsdag 2 september 2014 nam staatssecretaris Wilma Mansveld de Duurzame Dinsdagkoffer met verzamelde initiatieven in ontvangst en noemde zij alle initiatiefnemers helden van de samenleving. Juryvoorzitter Duurzame Dinsdag Maurits Groen reikte aan Laurentien van Oranje, Jan Terlouw, Jan Rotmans en Jan van Betten het Duurzame Lintje uit, een onderscheiding die IVN sinds 2008 toekent aan personen die zich bijzonder inzetten voor de verduurzaming van Nederland.

Meer over Duurzame Dinsdag

Lees ook over de Duurzame Dates












Organisatie en bestuur

Met groeiprogramma’s
bouwen aan de toekomst

Bouwen aan de toekomst kenmerkte 2014. Binnen de gekozen thema’s Natuur en gezondheid, Duurzame recreatie, Kind en natuur, en Groen dichterbij wil IVN sterke eigen groeiprogramma’s, producten en campagnes ontwikkelen. Waarbij we meetbaar effect bereiken en aan de vraag van opdrachtgevers voldoen. Zo geven we invulling aan onze maatschappelijke missie. En we zorgen ervoor dat we financieel meer op eigen benen kunnen staan.

In de afgelopen jaren werd de basis gelegd voor een gezonde organisatie. IVN maakte een professionalisering door en paste zich tijdig aan de veranderde externe financiering aan. In 2014 startte een strategische verkenning met de titel Groei en Beweging. Hierin staan diverse vragen centraal. Hoe kan IVN blijven groeien in maatschappelijk effect en maatschappelijke relevantie? Hoe kunnen enerzijds afdelingen onderling en anderzijds vrijwilligers en beroepsorganisatie nog effectiever samenwerken? En op welke manier kan IVN zich ontwikkelen van een vereniging naar een beweging? We voerden deze verkenning uit samen met IVN-afdelingen en andere organisaties. Daarnaast kwam de samenwerking met de KNNV, Vereniging voor Veldbiologie, in een stroomversnelling. De beide verenigingen zijn complementair: de KNNV is sterk in natuurstudie en IVN in natuureducatie. De ambitie is uitgesproken om op te gaan in een grotere, gezamenlijke organisatie.

Financiën

Vertrouwen en groei

De financiële ontwikkelingen in 2014 geven vertrouwen. De begrote opbrengsten werden overschreden. Wel was er een daling ten opzichte van 2013, mede door het wegvallen van een deel van de Rijksfinanciering ten behoeve van de Nationale Parken. Voor 2015 zetten we in op een netto groei van de totale opbrengsten. Een ambitieuze doelstelling in een tijd waarin overheden bezuinigen en veel organisaties op het gebied van natuur- en milieueducatie in financiële problemen zijn gekomen. De beoogde kostenbesparingen werden in 2014 grotendeels gerealiseerd, waardoor we, net als in 2012 en 2013, een bijdrage konden leveren aan de continuïteitsreserve die in 2016 minimaal 33 procent van de personeelskosten moet bedragen.

Medewerkers

Meer rust en zekerheid

Ook wat personele zaken betreft was 2014 een goed jaar. De positieve financiële ontwikkelingen gaf medewerkers meer rust en zekerheid. De focus op groeiprogramma’s werkte positief. Voor het eerst scoorde de tevredenheid van medewerkers ruim boven de landelijke benchmark. Werkdruk bleef een belangrijk aandachtspunt, maar het ziekteverzuim daalde verder tot zo’n drie procent.


Groeiwandelingen

Onder de titel Groei Mee werd in 2014 meer aandacht besteed aan persoonlijke ontwikkeling van medewerkers. Met alle medewerkers vonden groeiwandelingen plaats. Centraal daarin stonden hun kwaliteiten en talenten. Ook de vraag hoe zij die verder kunnen ontplooien om de groei van de organisatie te realiseren. Voor de ondersteuning hiervan is voor drie jaar zo’n € 250.000,- vrijgemaakt. In 2015 vindt de volgende stap in de implementatie plaats.


Merkwaarden en werkwaarden

Samen met medewerkers werkten we in 2014 aan het definiëren van IVN merkwaarden en werkwaarden. Het definiëren van wat ons beweegt gaf veel energie. Alle medewerkers ontvingen een inspirerende projectmanagementtraining, pro deo aangeboden door Accenture. Ook vond een action learning programma plaats voor projectleiders provinciaal programma. Doel was het professionaliseren van lobby en account management. In november is het programma succesvol afgerond.


Flexibeler worden

Ook gaan we meer flexibel personeel aantrekken. Daardoor kan IVN beter inspelen op wisselende inkomsten. Er werd opnieuw constructief samengewerkt met de Ondernemingsraad. Op 31 december 2014 waren er 91 mensen in dienst van Stichting IVN (77,4 fte). Zij werken verspreid over twaalf provinciale vestigingen en het landelijk bureau in Amsterdam.

Landelijk Bestuur en Landelijke Raad

Vereniging IVN kent een Landelijke Raad en een Landelijk Bestuur. De Landelijke Raad is het verenigingsparlement van IVN en is samengesteld uit een vertegenwoordiging van leden van de vereniging. Per regio is er een vertegenwoordiger aangesteld. Ook landelijke werkgroepen, zoals jongerenorganisatie WoesteLand en het IVN Cursushuis, zijn vertegenwoordigd in de Landelijke Raad. Het Landelijk Bestuur, benoemd door de Landelijke Raad, bereidt het verenigingsbeleid voor en draagt zorg voor de uitwerking daarvan. De voorzitter van het Landelijk Bestuur zit ook de vergaderingen van de Landelijke Raad voor.


In 2014 zijn drie nieuwe bestuursleden aangetreden, onder wie de nieuwe voorzitter, Kees de Ruiter. Zij vulden de vacatures in die eind 2013 waren ontstaan. Een vierde nieuw bestuurslid, Rolf Boersma, is eind 2014 voorgedragen en zal in het eerste kwartaal van 2015 worden benoemd. Eind 2014 bestond het bestuur uit Kees de Ruiter, Job van den Asssem, Jan Hermans, Arie de Koning, Max Leerentveld, Herman de Meijer, Sandra Norder en Nynke Runia.

Managementteam

In 2000 is er een splitsing gemaakt tussen de vrijwilligersorganisatie en de beroepskrachten van IVN. Daartoe is Stichting IVN opgericht, met als doel om de vereniging en haar vrijwilligers te ondersteunen en projecten binnen de doelstelling van de vereniging te realiseren.


Het managementteam bestond eind 2014 uit:
Jelle de Jong - Algemeen Directeur
Erik Ackerman - Directeur P&O en Communicatie
Fred de Jong - Regiodirecteur Noord (Drenthe, Friesland, Groningen)
Joline de Weerdt - Regiodirecteur Oost (Flevoland, Gelderland, Overijssel)
Petra Schut - Regiodirecteur Noord-West (Noord-Holland en Utrecht)
Daphne Teeling - Regiodirecteur Zuid-West (Zeeland en Zuid-Holland)
Piet Duizer - Regiodirecteur Zuid (Limburg en Noord-Brabant)

Raad van Toezicht

De Raad van Toezicht houdt toezicht op het beleid van de Raad van Bestuur en de algemene gang van zaken in de organisatie. In de Raad van Toezicht zijn statutair drie leden van het Landelijk Bestuur van de Vereniging vertegenwoordigd. De voorzitter van het Landelijk Bestuur is tevens voorzitter van de Raad van Toezicht.


De Raad van Toezicht bestond eind 2014 uit Kees de Ruiter (voorzitter), Louisa van den Broek, Jeannette van Dongen, Quirine Franken-Lisman, Jan Hermans, Max Leerentveld en Han Mouton. Zij kwamen in 2014 vier keer bijeen. Daarbij kwamen de gebruikelijke onderwerpen aan bod, waaronder strategie, management & organisatie, en financiën.

Ondernemingsraad

De Ondernemingsraad bestond eind 2014 uit Monique Winters (voorzitter), Corine Bok, Vasco Dangeli, Jeffrey Raymakers, Brenda de Schipper en Marieke Ankoné. In 2014 is de Ondernemingsraad onder meer om advies gevraagd over de implementatie van de Werkkostenregeling.

Dochtermaatschappij SME

SME Advies (Innovatie en Duurzaamheid BV) is een volledige dochter van IVN. Deze BV voert projecten uit op het gebied van duurzaamheid. SME werkt vanuit Utrecht met ruim vijftien adviseurs. De resultaten van SME zijn geconsolideerd in de Jaarrekening 2014.



Download Jaarrekening 2014 als pdf








Steun van de Nationale
Postcode Loterij

Al sinds 1996 is IVN begunstigde van de Nationale Postcode Loterij. Met haar jaarlijkse bijdrage financieren we onder meer de ondersteuning van onze vrijwilligers. In 2012 ontvingen we een extra bijdrage van de Nationale Postcode Loterij voor het project Groen Dichterbij. Met dit bedrag krijgen we de kans drie jaar lang jong en oud actief te stimuleren en te ondersteunen om aan de slag te gaan met groen in de eigen buurt.

Succesvol middel

Nu de overheidsinkomsten teruglopen, neemt het belang van particuliere fondsenwervers toe. De Nationale Postcode Loterij is een bewezen en succesvol middel tot fondsenwerving. De bijdrage van de loterij en haar deelnemers is bijzonder. Die is niet alleen meerjarig, op basis van hun expertise mogen de goede doelen zelf bepalen hoe zij die bijdrage besteden.

Grootste fondsenwerver

De goededoelenloterijen - Nationale Postcode Loterij, BankGiro Loterij en VriendenLoterij - werven inmiddels jaarlijks ruim € 425 miljoen voor het goede doel. Daarmee zijn deze loterijen de grootste fondsenwerver van Nederland: 25 procent van alle private giften in Nederland komt van de deelnemers van de drie genoemde loterijen. Elke maand spelen 3,5 miljoen huishoudens in Nederland mee. Met de helft van de kosten van hun lot dragen zij bij aan een betere wereld.

Goede doelen steunen

De drie loterijen steunen goede doelen die werken aan:
1. een rechtvaardige en groene wereld (gesteund door Nationale Postcode Loterij);
2. cultuur en behoud cultureel erfgoed (gesteund door BankGiro Loterij);
3.
verbetering van welzijn en gezondheid in Nederland (gesteund door VriendenLoterij).

Voldoende ruimte geven

Het huidige kabinet wil het kansspelbeleid moderniseren. Wij hopen dat de voorgestelde wijzigingen in het kansspelbeleid de Nationale Postcode Loterij voldoende ruimte geeft om de succesvolle fondsenwerving op dit niveau te kunnen voortzetten. Zonder de Nationale Postcode Loterij en haar deelnemers kunnen wij immers een groot deel van onze initiatieven niet realiseren.

Lees meer


Deel dit jaarverslag via




Check onze website



Colofon

Dit jaarverslag is een uitgave van IVN, Instituut voor natuureducatie en duurzaamheid

Postbus 20123
1000 HC Amsterdam

T
(020) 622 81 15
E
info@ivn.nl
W www.ivn.nl

Redactie

Rogier Jacobse
Erik Ackerman
Renee Oudenaarden

Concept & realisatie

www.onlineblad.nl
Ruud Slagmolen
Len Blonk

Niets uit deze uitgave mag worden gereproduceerd zonder schriftelijke toestemming van IVN.



Projecten Zeeland

Eerste Grevelingenweek

Na herhaaldelijk succes van de Oosterscheldeweek volgde in september 2014 de eerste editie van de Grevelingenweek. Tijdens deze week kunnen inwoners, recreanten, ondernemers, scholieren en toeristen de Grevelingen beleven en ontdekken. Zeshonderd mensen namen aan één of meer van de 28 activiteiten deel. Zoals een vaartocht over de Grevelingen of de IVN Scharrelkidsexcursie op de Slikken van Flakkee. Daar ontdekten dertig kinderen samen met hun (groot)ouders allerlei planten en dieren en gingen ze op zoek naar ingrediënten voor de Grevelingensoep.

Meer over Grevelingenweek


Kwart eeuw Zeeuwse natuurouders

Al 25 jaar ondersteunen natuurouders leerkrachten in het basisonderwijs. Daarmee bieden zij kinderen de kans om de natuur te ontdekken. Tijdens de provinciale natuurouderdag op 25 september blikte IVN Zeeland samen met honderd natuurouders terug op een kwart eeuw natuurbeleving. Maar de aandacht ging vooral uit naar de toekomst. Welke wensen hebben de natuurouders? En hoe kan IVN daar met hulp en de natuuroudercursus het beste bij aansluiten?

Fikse cheque

Na een vaartocht over de Oosterschelde nam gedeputeerde Ben de Reu het eerste jubileumboekje “Natuurouders in Zeeland, meer dan 25 jaar natuurbeleving” in ontvangst. Eerder ontving IVN van het DELTA Zeeland Fonds een cheque van € 5.000,- voor Scharrelkids in Zeeland.


Scholieren denken na over zandhonger

In het IVN-programma Scholen voor Duurzaamheid werkten Rijkswaterstaat en Nationaal Park Oosterschelde met 110 middelbare scholieren samen. Met de MS. Onrust voeren de scholieren naar de Roggeplaat, om daar van dichtbij te ontdekken wat de waarde van zandplaten is voor de natuur en voor de veiligheid. Vervolgens bedachten de leerlingen een manier om de zandhonger in Nationaal Park Oosterschelde aan de Zeeuwse burgers te kunnen uitleggen.

Angry Birds

Tijdens het eindevenement bleek dat de scholieren grondig hadden nagedacht over het vraagstuk. Ze bedachten onder meer een zandhongermaquette, een Angry Birds Oosterschelde-editie en een flashmob in een winkelcentrum. Deskundigen vanuit Nationaal Park Oosterschelde en Rijkswaterstaat waren blij verrast met de uitkomsten en opgedane kennis van de jongeren.


Projecten Noord-Holland

Eerste Hulp bij Groen

In samenwerking met de groene partners uit Noord-Holland organiseerde IVN in juni Eerste Hulp bij Groen, een bijeenkomst met experts die eerste hulp bieden om groene initiatieven verder te ontwikkelen. Een oproep voor Eerste Hulp bij Groen leverde veel groene initiatieven op. Denk aan het terugbrengen van de eekhoorn in het Alkmaarderhout, het aanleggen van een kerkterp als dorpstuin en het creëren van meer moeras voor het Purmerbos. Het meest kansrijke project Herstel van de oude fruitboomgaard ontving uit handen van de jury een ondersteuningsprijs van € 1.000,-. De andere initiatiefnemers gingen met veel tips en goede contacten naar huis om verder te bouwen aan hun groene ideaal.

Meer over Eerste Hulp bij Groen


IVN linkt groen aan gezondheid

In december organiseerde IVN Noord-Holland een zeer druk bezochte bijeenkomst met als thema Groen en gezondheid. De ruim 120 deelnemers streven naar samenwerking tussen de zorg- en de natuursector. Iedereen is overtuigd van het feit dat natuurbeleving bijdraagt aan de algemene gezondheid van mensen. Natuur als medicijn, ter preventie of voor een sneller herstel. Wetenschapsjournalist Mark Mieras, gespecialiseerd in hersenen, nam een duik in het groene brein en zette de wetenschappelijke ontdekkingen op een rijtje.

Initiatieven ter inspiratie

Enkele goede initiatieven - de vergroening binnen de zorgcentra, de groene wachtkamer, natuur op recept, Biowalking en de natuurkoffer - werden door de aanwezigen als belangrijke inspiratie gezien om er mee aan de slag te gaan. Het was voor de deelnemers klip en klaar: zorgverlener en groene vrijwilliger kunnen elkaar goed versterken.

Meer over groen en gezond


Dialoogdag: samen aan de slag in het groen

Samen met zijn groene partners organiseert IVN elk jaar een Dialoogdag. Op die dag staat de samenwerking centraal van de Provincie Noord-Holland met de groene vrijwilligers. Met elkaar bespreken zij de toekomst van de natuur en het landschap in Noord-Holland. ‘Als mensen die het werk doen kunnen meedenken en -werken aan het beleid dat de Provincie uitvoert, is de Dialoogdag een succes’, meent gedeputeerde van de Provincie Jaap Bond. Daarmee onderstreept hij het belangrijke werk van de vrijwilligers. ‘Nederland drijft op vrijwilligerswerk.’ Verder werd die dag met elkaar gesproken over de contouren van de Groene Academie, een opleidingsinstituut voor groene vrijwilligers.


Projecten Zuid-Holland

Ambassadeurs van de Waterdriehoek

IVN Zuid-Holland leidde 28 recreatieondernemers op tot Ambassadeur van de Waterdriehoek, het gebied tussen Dordrecht, Kinderdijk en de Biesbosch. De Provincie Zuid-Holland koos dit gebied als een van de zeven erfgoedlijnen, een samenstelling van erfgoed, landschap en water met een groot recreatief en toeristisch potentieel.

Kennis opdoen en overdragen

De recreatieondernemers zijn opgeleid in kennis over landschap, natuur en cultuurhistorie van de Waterdriehoek. Zo leerden de deelnemers alles over de molens en over het waterbeheersysteem van de polders van de Alblasserwaard. Die kennis dragen zij over op de bezoekers van het gebied en daarmee vergroten ze de bekendheid en waardering van het gebied. Het predicaat en gevelbord Ambassadeur van het Landschap maakt de ondernemers duidelijk zichtbaar. ‘Ik weet vaak meer over verre oorden dan over de nabije omgeving. Nu pas zie ik hoe mooi en bijzonder het gebied dichtbij kan zijn’, aldus een ambassadeur in opleiding.


Zomerprogramma Groen Dichterbij

Omdat je tijdens bijeenkomsten vaak enkel korte workshops kunt aanbieden, koos IVN Zuid-Holland er in 2014 voor om tijdens de zomer een uitgebreid workshopprogramma te organiseren voor de groene buurtprojecten in het netwerk van Groen Dichterbij Zuid-Holland. De workshops van elk ruim één dagdeel op verschillende locaties in de provincie gingen over natuureducatie, het trekken van een groen buurtproject, permacultuur, buurtcomposteren, fondsenwerving en zingeving.

Den Haag en Rotterdam

Ook ging Zuid-Holland op bezoek bij Emma’s Hof en het Haagse Bos in Den Haag, en bij Hotspot Hutspot in Rotterdam. De reacties waren positief; de deelnemers waren blij om zich in één thema te kunnen verdiepen. Er namen ruim 130 mensen deel aan het Zomerprogramma. De samenwerkingspartners waren Fonds 1818, Duurzaam Leiden, de VVM en PEP Den Haag.

Meer over Groen Dichterbij Zuid-Holland


Natuur(beleving) in het ziekenhuis

In 2014 startte IVN Zuid-Holland, samen met het Reinier de Graaf Gasthuis, Natuur en milieucentrum De Papaver en IVN Delft, met een natuur(belevings)project in het ziekenhuis. Het project is onderdeel van Groen doet goed, een programma dat kinderen en hun ouders in de grote steden stimuleert de natuur binnen en buiten de stad vaker te gaan beleven.

Drie initiatieven

Het project in het ziekenhuis onderzoekt de helende werking van natuur. De samenwerking leidde tot drie initiatieven.
1. Kinderen krijgen zowel na ziekenhuisopname als na bezoek aan de polikliniek een Groen doet goed herstelpakket. Daarin zitten onder meer Scharrelkids zoekkaarten, klein natuuronderzoeksgereedschap en natuurkaarten van de omgeving. Natuurgidsen van IVN Delft kwamen met dit initiatief zelfs bij Omroep MAX.
2. Samen met het ziekenhuis vergroenen we het interieur van de verblijfkamers door grote natuurfoto’s van de omgeving aan te brengen.
3.
In nauwe samenwerking met IVN Delft worden natuurbelevingsactiviteiten in het ziekenhuis georganiseerd. Met een natuurkoffer inspireren we ziekenhuispersoneel, ouders en patiënten.



Projecten Groningen

Met Natuurkoffer genieten oproepen

De IVN Natuurkoffer zit boordevol ideeën om ouderen, die de deur niet of niet gemakkelijk uit kunnen, een groen uitje te bieden. De geur van verse dennennaalden, het voelen van takken en bladeren of het proeven van bosbessen en bramen. Al deze natuurlijke materialen roepen herinneringen op aan eerdere belevenissen en genieten in de natuur.

Handvatten voor vrijwilligers

Tijdens een workshop voor vrijwilligers in september gaf initiatiefnemer van de IVN Natuurkoffer Jan Westera hen handvatten hoe zij de IVN Natuurkoffer kunnen inzetten. Twaalf IVN-vrijwilligers namen aan de workshop deel. IVN Bellingwedde ging daarna voortvarend met de IVN Natuurkoffer aan de slag. Bij twee verzorgingshuizen zijn elk drie activiteitenmiddagen voor ouderen georganiseerd.

Meer info over de IVN Natuurkoffer


Witte vlekken inkleuren

In Noord-Nederland verleent IVN zowel eerste- als tweedelijns ondersteuning als het gaat om natuur- en milieueducatie. In Drenthe is er lang tijd gebouwd aan een flink netwerk. Op maar liefst 208 Drentse basisscholen in veertien Drentse gemeenten verzorgt IVN schoolbreed de natuureducatie. Dat komt neer op een bereik van ruim 31 duizend kinderen! In Groningen en Friesland leeft de wens om, vooral in de zogenaamde witte vlekken, het aanbod van natuureducatie structureel te borgen en beschikbaar te stellen.

Elk kind natuurbeleving geven

In de provincie Groningen heeft IVN onder de naam Groen Grunn in twaalf gemeenten een aantal interventies gepleegd. Samen met Landschapsbeheer Groningen en Stichting Groninger Landschap sprak IVN de ambitie uit om elk kind op de basisschool tenminste één topervaring in de natuur te geven. In 2014 startte een onderzoek naar wensen en behoeften bij scholen en centra voor natuur- en milieueducatie. In 2015 vindt het vervolgtraject plaats.


Projecten Utrecht

Aan de slag met gebiedspromotie

Op donderdag 10 april 2014 organiseerde IVN Utrecht de inspiratiebijeenkomst Aan de slag met gebiedspromotie, speciaal voor de ondernemersgroep van Gastheren en Ambassadeurs van Heuvelrug en Kromme Rijnstreek. Vanuit de cursusprogramma’s waren er diverse ideeën rond samenwerking en gebiedspromotie. Tijdens deze middag kregen de gastheren en ambassadeurs voorbeelden van arrangementen, inzet van social media en kennis over maatschappelijk verantwoord ondernemen, gericht op het realiseren van energiebesparing.


Inspiratieavond voor Natuurwerkdag

De Natuurwerkdag wordt elk jaar georganiseerd door Landschapsbeheer Nederland, in samenwerking met veel provinciale partners. Als voorbereiding op de organisatie organiseerden Landschap Erfgoed Utrecht en IVN Utrecht, in samenwerking met vrijwilligers, een avond om inspiratie op te doen en te leren hoe je een Natuurwerkdag goed organiseert en voorbereidt.


Dialoogdag: vrijwilligers en ambtenaren steken handen ineen

Hoe kunnen we ervoor zorgen dat de natuur in Utrecht midden in de samenleving komt te staan? In november ontmoetten 25 IVN-vrijwilligers, IVN Utrecht en zeven ambtenaren van de provincie Utrecht elkaar op landgoed De Horst in Driebergen. Daar ontdekten ze wat een nadere kennismaking oplevert.

Werken aan grotere betrokkenheid

Centraal staat het feit dat er vanuit het Natuurbeleid 2.0 veel van de vrijwilligers wordt verwacht. De vraag is hoe we van beleid naar uitvoering kunnen komen, en hoe we de expertise van vrijwilligers bij de ontwikkeling en uitvoering kunnen inzetten. Ook hoe je de lokale samenwerking goed kunt inzetten. Deze Dialoogdag bleek een eerste stap te zijn om samen met de andere groene partners aan een grotere betrokkenheid van de inwoners van Utrecht te werken. Om zo meer verantwoordelijkheid te nemen bij het beheren en realiseren van natuur.


Projecten Friesland

Alde Feanen Challenge

Een adventure-race dwars door Nationaal Park De Alde Feanen. In 2014 streden de deelnemers met veel enthousiasme en teamspirit in het moerasgebied dat hen op alle vlakken uitdaagde: rennen over drassig terrein, kanoën door smalle petgaten en open water, en met de step en mountainbike pittige afstanden afleggen.

Zes of negen uur

De Alde Feanen Challenge biedt ruimte aan vijftig teams die kunnen kiezen voor een race van zes of negen uur. Elk team ontvangt een kaart met daarop controleposten; sommige zijn verplicht, andere leveren extra bonuspunten op. Tijdens de onderdelen voeren de teams ook special opdrachten uit, zoals swing-over, apenhang, netklim en boogschieten.

Lees meer over de Alde Feanen Challenge


Groen Dichterbij op de fiets

Rond Leeuwarden gingen veel burgers aan de slag om hun buurt te vergroenen. Maar ook om die leefbaarder én socialer te maken. Onder andere het bestuur van IVN Leeuwarden juicht deze groene burgerinitiatieven van harte toe. Het nodigde zijn eigen leden en overige geïnteresseerden uit om op een zaterdag gezamenlijk op de fiets te stappen. De tocht voerde langs enkele mooie groene en vaak ook eetbare voorbeeldprojecten in en rond Leeuwarden. Deelnemers maakten kennis met de actieve Liwwadders, wat weer tot veel inspiratie leidde.

Meer over Groen Dichterbij



Projecten Flevoland

Duurzame energie in Flevoland

IVN Flevoland startte de Flevolandse EnergieFabriek, een bijzonder informatiecentrum over duurzame energieopwekking. Het centrum bevindt zich midden in Flevoland, tussen windmolens, zonnepanelen, kassen met algenvijvers en biomassa-installaties voor groene stroom.

Onderzoek

Daarnaast voert IVN Flevoland het project EnergyExplore uit, waarin vijf Flevolandse Technasia (havo- of vwo-opleiding met extra aandacht voor technische vakken, onderzoek en ontwerpen) aan de slag gaan met ideeën die zijn ingediend voor Duurzame Dinsdag. Tijdens het slotsymposium Werk maken van Duurzame Energie, op het Provinciehuis in Lelystad, presenteerden de scholieren het resultaat van hun onderzoeken.

Betrokken jongeren

Gedeputeerde Marc Witteman benadrukte het belang van betrokken jongeren, de beslissers van de toekomst. Het aanwezige kennisteam, bestaande uit vertegenwoordigers van onder meer adviesbureau Tauw en het Programma DuurzaamDoor, prees de kwaliteit en de creativiteit van de gekozen oplossingen. Maar ook het lef van de leerlingen om voor onderzoek op onbekende mensen af te stappen.

Meer over de EnergieFabriek

Meer over de EnergyExplore


Praktische tips voor vrijwilligers

IVN Flevoland adviseert en ondersteunt de lokale IVN-afdelingen in het betrekken van nieuwe doelgroepen. Daarvoor werd in 2014 onder meer een inspiratiedag georganiseerd voor bestaande en aanstaande Schoolgidsen. Voor actieve Schoolgidsen en coördinatoren een prima gelegenheid om ervaringen uit te wisselen en van elkaar te leren. De dag bood ook inspiratie en tips voor IVN’ers die een werkgroep willen starten om met basisschoolkinderen de natuur in te gaan.

Jeugd en Jongerendag

Daarnaast werd de Jeugd en Jongerendag georganiseerd. De zeventig deelnemers konden uit zeven workshops kiezen vol praktische tips over het organiseren van activiteiten voor jongeren. Hoe spreek je bijvoorbeeld deze leeftijdsgroep aan en hoe houd je die betrokken? Wat moet je zoal doen om een grijs schoolplein te transformeren in een groene oase? En welke bushcraft-technieken komen van pas als je buiten wilt overleven? De dag werd georganiseerd door IVN Flevoland, IVN Gelderland en NMO. De aanwezige vrijwilligers, IVN-ers en vrijwilligers van andere natuurorganisaties genoten van een dag vol informatieve workshops en uitwisseling van ervaringen.

Meer over Jeugd en Jongerendag


Scholieren bewust maken van zwerfafval

IVN Flevoland coördineert de lokale scholennetwerken, onder meer in Zeewolde. Voor alle lokale basisscholen ging daar in 2014 het nieuwe schoolbrede project Zwerfafval van start. Dat gebeurde met een workshop voor de leerkrachten. Voor dit project stelde IVN Flevoland een handleiding samen met opdrachten voor de onder-, midden- en bovenbouw. Deze opdrachten geven de leerlingen een handelingsperspectief. De scholen gaan in de eerste helft van het schooljaar aan de slag met het basisprogramma voor de bewustwording van zwerfafval. In 2015 worden er projecten en excursies binnen en buiten de schoolomgeving georganiseerd.

Meer over project Zwerfafval





Projecten Brabant

IVN Biowalking: wandelen maakt gezond

In 2014 organiseerde IVN 145 Biowalks. Onder begeleiding van een zorgprofessional van ziekenhuis Bernhoven of zorggroep Synchroon en een IVN-natuurgids gingen mensen met een chronische ziekte de natuur van het Maashorstgebied in. Door zelfstandig te bewegen, ontwikkelen zij meer zelfvertrouwen. Bovendien blijkt uit onderzoek dat deelnemers, dankzij de wandelingen, inzicht krijgen in het effect van beweging op de bloedsuikerwaarden. Ze ervaren dat wandelen in de natuur ontspant en gezond is. ‘Nu ik meer wandel hoef ik minder medicijnen te gebruiken’, vertelde een deelnemer enthousiast. Daarnaast vinden de deelnemers het contact met lotgenoten zeer prettig. Het Diabetesfonds is enthousiast over Biowalking en onderstreept het belang van deze activiteit.

Meer over Biowalking

Ervaar het Biowalken


Duurzame Dates op eFFect Festival

‘Een zeer leuke bijeenkomst. Door de verschillende dates doe je veel inspiratie en vooral contacten op. Volgend jaar kom ik zeker weer.’ Zomaar een van de vele enthousiaste reacties van deelnemers. Met het initiatief Duurzame Date koppelde IVN diverse burgerinitiatieven aan experts. Dat gebeurde op het eFFect Festival in het Brabantse Vlijmen.

Plannen concreet maken

Tijdens de #durftevragen-sessies kregen bezoekers concrete tips om hun plan of vraag verder uit te werken. Op een groot bord schreven zij hun duurzame ideeën voor de toekomst. Het daten met bezoekers, experts en bedrijven leverde niet alleen nieuwe netwerken op, maar vooral ideeën om plannen van initiatiefnemers aan te scherpen en om mankracht, materialen en gereedschap te regelen.

Meer over Duurzame Dates



Projecten Limburg

Schone Maas levert 110 km schone Maasoevers op

In 2014 schoonden 1.200 vrijwilligers de Maasoevers in tien Limburgse gemeenten. Zij ruimden langs 110 kilometer Maasoever zwerfafval op. IVN Limburg organiseerde samen met provincie Limburg, Rijkswaterstaat, gemeenten, waterschappen en terreinbeheerders opnieuw het project Schone Maas.

Burgers informeren

Met het project werven gemeenten verenigingen voor de opruimacties. Daarnaast informeren ze vooral hun burgers over het probleem rond “plastic soep”. Door regen en smeltwater stijgt in het voorjaar het waterpeil van de Maas. Daardoor ligt er veel afval op de oevers. Dat komt later weer in het water terecht en vormt dan de beruchte “plastic soep”.


Provinciale netwerkdag voor gastheren

Om gastheren met elkaar in contact te brengen, vond op 10 november 2014 de netwerkdag voor IVN-gastheren plaats op Landgoed Kasteel Daelenbroek in Herkenbosch. Samen met inhoudelijke bijdragen van RECRON en VVV Zuid-Limburg werd het een interessante dag voor alle aanwezigen.

Sociaal en informatief

Zo’n vijftig gastheren van de drie Limburgse Nationale Parken, Nationaal Landschap Zuid-Limburg en Provinciaal Landschap De Maashorst kregen de kans om nieuwe contacten op te doen, bestaande contacten te onderhouden, succesverhalen te delen en te kijken waar hun medegastheren zich mee bezig houden. Het was een erg succesvolle samenkomst. De gastheren waren ook zeer te spreken over het evenement. Naast het sociale aspect vonden zij de informatie over toekomstige projecten zeer waardevol.


Projecten Overijssel

Bankenbrigade moet natuur aantrekkelijker maken

Een enthousiaste groep vrijwilligers gaat zich ontfermen over rustbanken op en rond de Sallandse Heuvelrug tot aan het Reggedal. De vrijwilligers zijn oud-wethouders uit Hellendoorn, Rijssen-Holten en Wierden en oud burgemeester van Hellendoorn Hans van Overbeeke. Hij nam ook het initiatief voor deze Bankenbrigade Sallandse Heuvelrug. Met het initiatief worden bestaande banken gerenoveerd of vervangen door nieuwe. Waar nodig wordt ook het aantal banken uitgebreid om zo de aantrekkelijkheid van de fiets- en wandelroutes te verbeteren. IVN Overijssel speelde een coördinerende rol bij de aanvraag en uitvoering van dit project.


Nieuwe cursus Jeugdnatuurbegeleider

Spelen in de natuur maakt kinderen creatiever, slimmer, zelfverzekerder en fitter. Jeugdnatuurbegeleiders heb je dan ook nooit genoeg. De IVN Jeugdnatuurbegeleiderscursus Noordwest-Overijssel is een samenwerking van IVN Overijssel, IVN afdeling Noordwest-Overijssel en Nationaal Park Weerribben-Wieden. Het cursusteam en de docenten bestaan uit vrijwilligers en beroepskrachten van IVN.

Aan de slag gaan

De cursus leidt bestaande en nieuwe talenten op die hun kennis willen verdiepen en aan de slag willen met het begeleiden van buitenactiviteiten voor kinderen van 6 tot 12 jaar. Flora- en faunakennis is niet direct noodzakelijk, wel belangstelling voor de natuur en natuurbeleving voor kinderen. Deze leerzame en interactieve cursus bevat veel praktijkopdrachten en een eindopdracht waarbij deelnemers aan de slag zijn gegaan zijn met natuurtheater, vuur maken en zelfs met de aanleg van een faunapassage.


Subsidieaanvraag bij provincie


Zoals bij het eerste project gemeld, wil de speciale bankenbrigade bestaande banken renoveren, vervangen en uitbreiden om daarmee fiets- en wandelroutes aantrekkelijker te maken. Marketingorganisaties en routebureaus dienden een aanvraag in om in aanmerking te komen voor de subsidieregeling Vrijetijdseconomie. De provincie heeft deze subsidie beschikbaar gesteld voor nieuwe ontwikkelingen die een impuls geven aan de vrijetijdseconomie in Noord-Brabant. De bankenbrigade is onderdeel van deze subsidieaanvraag.


Projecten Gelderland

Gastheer van het Landschap

In samenwerking met Dijkmagazijn Beuningen en Recron, de Vereniging van Recreatieondernemers Nederland, organiseerde IVN Gelderland op 13 november voor lokale recreatieondernemers een voorproefje van de cursus Gastheer van het Landschap. Ondernemers in de recreatieve sector leerden over het ontstaan, de cultuurhistorie en recreatieve mogelijkheden van het landschap waarin zij actief zijn. Op die manier kunnen zij hun gasten uitgebreider informeren over de bijzondere omgeving. Zo kunnen ze ook beter samenwerken om arrangementen te maken die het landschap voor de bezoekers nog aantrekkelijker en belevingsvoller maken. Tijdens de bijeenkomst in Beuningen gaf IVN-afdeling Maas en Waal een presentatie over het gebied. En uiteraard namen de IVN’ers de ondernemers mee op excursie om het gebied zelf te beleven.


Groen Dichterbij Wintertour: tips voor je buurtproject

Eind 2014 organiseerde IVN Gelderland de Groen Dichterbij Wintertour: een reeks informatieve en inspirerende bijeenkomsten voor mensen die betrokken zijn bij een groen buurtproject of er één willen starten. Hoewel projecten verschillen in vorm, locatie, omvang en looptijd lopen ze vaak tegen dezelfde zaken aan. De Wintertour bundelde deze thema’s. Ruim dertig deelnemers waren aanwezig bij de eerste avond met het thema Een vliegende start voor je buurtproject. Ook de tweede avond, met het thema Financiering voor je buurtproject, werd goed bezocht. Op beide avonden gaf een expert tips.

Meer over de wintertour


Natuurbeleving voor kinderen en jongeren

Met veel IVN-afdelingen werkt IVN Gelderland samen aan het behoud van natuurbeleving voor basisschoolleerlingen. Daarvoor organiseerde IVN Gelderland onder meer een inspiratiedag voor bestaande en aanstaande Schoolgidsen. Die wisselden met coördinatoren gretig ervaringen uit. De dag bood ook inspiratie en tips voor IVN’ers die een werkgroep willen starten om met basisschoolkinderen de natuur in te gaan. Daarnaast organiseerde IVN Gelderland samen met Stichting Landschapsbeheer Gelderland de workshop Jeugd en jongeren actief in het landschap. Deze gaf deelnemers handvatten om (nog) meer kinderen en jongeren te betrekken bij activiteiten in de natuur.


Projecten Drenthe

Provinciale Duurzame Dates Drenthe

Samen met de Provincie Drenthe organiseerde IVN Drenthe in 2014 voor de tweede keer de provinciale Duurzame Dates Drenthe, de provinciale uitwerking van de landelijke Duurzame Dinsdag waarmee IVN stimuleert innovatieve ideeën aan te dragen die bijdragen aan de verduurzaming van Nederland.

Mooie oogst

Duurzame Dates Drenthe 2014 vond plaats op 13 februari in het Provinciehuis van Drenthe. Speciale gastspreker was Margreet de Boer, oud-minister van VROM. De Drentse Dates leverden een mooie oogst aan duurzame initiatieven op. Het event is in één jaar tijd flink gegroeid wat deelnemers betreft. Die vinden de Duurzame Dates Drenthe een plek bij uitstek om nieuwe en inspirerende contacten te kunnen opdoen.

Meer over Duurzame Dates Drenthe


Ecosensor: vernieuwend onderwijs

IVN Drenthe zette samen met de gemeente Assen en de provincie Drenthe het project Ecosensor op. Met kennisinstellingen, bedrijfsleven en (wetenschappelijk) onderwijs zijn in 2014 vernieuwende onderwijsprogramma’s ontwikkeld rond sensortechnologie, bionica en duurzaamheidseducatie. Leerlingen en scholen kunnen zo gebruikmaken van principes, vernuftige ideeën en oplossingen uit de natuur om antwoorden te geven op actuele duurzaamheidsproblemen.

Ontdekpad ontwikkeld

Voor het basisonderwijs is een Ontdekpad ontwikkeld, waarbij leren van natuur en techniek centraal staat. Hierbij is gebruik gemaakt van innovatief lesmateriaal uit Amerika: de zogenaamde Little Bits. Het project is als pilot op scholen in Assen getest. Het is de bedoeling om het project zodanig op te schalen dat alle Drentse scholennetwerken in de toekomst met dit project kunnen gaan werken.

Meer over Ecosensor


Hersens kraken tijdens JeugdWaterCongres

Voor het eerste JeugdWaterCongres in Noord-Nederland kwamen zo’n 180 leerlingen uit het voortgezet onderwijs uit Drenthe en Groningen naar het Drentse provinciehuis in Assen. Voor een echte opdrachtgever bogen zij zich over actuele knelpunten binnen de waterproblematiek. Tijdens het congres presenteerden ze hun conclusies en aanbevelingen aan onder andere de opdrachtgever en waterdeskundigen uit het bedrijfsleven en het onderwijs. Een waterkundige jury beoordeelde de aangedragen oplossingen. Watergerelateerde bedrijven en onderwijsinstellingen kregen de mogelijkheid zich via een interactieve stand aan de jongeren te presenteren. Om ze zo te interesseren voor een opleiding of een baan binnen de watersector.

Meer over het JeugdWaterCongres